Sztuczna optyczna synapsa

Sztuczna optyczna synapsa

Polski zespół przy pomocy nanomateriałów emitujących “lawinę fotonów” naśladuje operacje, jakie zachodzą przy przetwarzaniu informacji w komórkach nerwowych. To coś na wzór sztucznej optycznej synapsy - porównuje prof. Artur Bednarkiewicz.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Laser z PWr - krótkie impulsy niosą wiele możliwości badawczych

Laser z PWr - krótkie impulsy niosą wiele możliwości badawczych

Laser emitujący krótkie impulsy, opracowany na Politechnice Wrocławskiej, już teraz pomaga w badaniach siatkówki oka, przyda się do analiz nanomateriałów, aktywowania reakcji chemicznych. Naukowcy planują komercjalizację urządzenia, które potencjalnie może zastąpić starsze narzędzia tego typu wykorzystywane w nauce i badaniach.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Naukowcy opisali spontaniczny taniec-wymijaniec przechodniów

Naukowcy opisali spontaniczny taniec-wymijaniec przechodniów

Na przejściach dla pieszych, stacjach, czy stadionach spotykają się tłumy osób zmierzających w różne strony. Osoby te - podobnie jak cząstki materii w koloidach czy substancje w niektórych komórkach - spontanicznie tworzą pasy ruchu. Badacze z Polski i Wielkiej Brytanii opisali właśnie w "Science" matematyczne reguły tego niezwykłego tańca.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Poznań/Badacze z Łukasiewicz – PIT pracują nad MXenami - materiałami dla przemysłu lotniczego i obronnego

Poznań/Badacze z Łukasiewicz – PIT pracują nad MXenami - materiałami dla przemysłu lotniczego i obronnego

Badacze z Łukasiewicz – Poznańskiego Instytutu Technologicznego rozpoczęli prace nad MXenami - materiałami, które można wykorzystywać w wytwarzaniu ogniw do baterii, ochronie przed wpływem promieniowania elektromagnetycznego czy budowie czujników. MXeny będą wykorzystywane m.in. w przemyśle lotniczym i obronnym.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Sztuczna inteligencja pokierowała robotami, aby nauczyć je szybko produkować np. leki

Sztuczna inteligencja pokierowała robotami, aby nauczyć je szybko produkować np. leki

Nacisnąć guzik, aby w kilka chwil z łatwo dostępnych składników wyprodukować któryś z tysięcy organicznych związków chemicznych, np. leków? Dlaczego nie? Kolejny krok w tym kierunku umożliwiła właśnie osobliwa współpraca sztucznej inteligencji (program Polaków) z robotami przeprowadzającymi reakcje chemiczne.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Polscy i norwescy fizycy odtwarzają Wielki Wybuch w mikroskali

Polscy i norwescy fizycy odtwarzają Wielki Wybuch w mikroskali

Polscy fizycy teoretycy i norwescy fizycy doświadczalni odtwarzają „miniaturowe wielkie wybuchy” w zderzaczach cząstek, aby rozwiązać zagadki Wczesnego Wszechświata. Szukają odpowiedzi na pytania o to, skąd wzięła się tam nadwyżka materii, czym jest tzw. ciemna materia i co działo się zaraz po Wielkim Wybuchu.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Przełom w fuzyjnym reaktorze JET

Przełom w fuzyjnym reaktorze JET

W oksfordzkim Joint European Torus (JET) udało się uzyskać trwającą 5 sekund reakcję termojądrową z rekordową ilością wytworzonej energii. To ważny krok na drodze do energetyki fuzyjnej. W eksperymencie, którego wynik przedstawiono w czwartek, wzięło udział ponad 300 naukowców zrzeszonych w konsorcjum EUROfusion, w tym badacze z polskiego Instytutu Fizyki Plazmy i Laserowej Mikrosyntezy (IFPiLM).

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Radioaktywny pluton się nie ukryje. Naukowcy znajdują go nawet na lodowcach

Radioaktywny pluton się nie ukryje. Naukowcy znajdują go nawet na lodowcach

Testy broni jądrowej, wypadki satelitów czy elektrowni jądrowych sprawiają, że do środowiska trafia radioaktywny pluton. Ślady stosunkowo łatwo znaleźć w osadach gromadzących się na lodowcach. Takie badania wykonywali na półkuli północnej i południowej naukowcy z Instytutu Fizyki Jądrowej PAN.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Kwantowy bilard protonowy

Kwantowy bilard protonowy

Czy można "grać w bilard" z dokładnością do tysięcznej części stopnia, dlaczego protony puchną przy przyśpieszaniu i co mają z tym wspólnego rzymskie garnki? - wyjaśniają fizycy jądrowi z PAN. Polacy należą do międzynarodowej grupy naukowej, która opisała pomiar fundamentalnych własności oddziaływań silnych przy ultrawysokich energiach.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

W poszukiwaniu uniwersalnych praw dyfuzji z resetowaniem

W poszukiwaniu uniwersalnych praw dyfuzji z resetowaniem

Sposób, w jaki zwierzęta penetrują okolicę szukając pożywienia, wykazuje podobieństwa do ruchów drobin cieczy w kapilarach roślin czy cząsteczek gazu w pobliżu absorbującej je ściany. Zjawiska te to przykłady dyfuzji anomalnej z resetowaniem, których właściwości opisali ostatnio badacze z międzynarodowego zespołu z udziałem Polki.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Atomy zrobione w jajo

Atomy zrobione w jajo

Atomy uciekają od siebie, choć wymusza się na nich przyciąganie? Na nieintuicyjny kwantowy efekt, jaki w pewnych warunkach zachodzi przy nagłej zmianie oddziaływań między atomami, zwracają uwagę polscy fizycy.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Prezent dla Kopernika - w Olsztynie wspólne malowanie obrazu

Prezent dla Kopernika - w Olsztynie wspólne malowanie obrazu

Między 13 a 17 lutego naukowcy, wykładowcy akademiccy, studenci, absolwenci i chętni mieszkańcy Olsztyna będą wspólnie malowali obraz - „Nasze Niebo Kopernika”. Ma to być prezent na 550. urodziny Mikołaja Kopernika i sposób na wspólne uczczenie Roku astronoma oraz Dnia Nauki Polskiej.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Polacy wskazali najdokładniejsze systemy satelitarnego transferu czasu

Polacy wskazali najdokładniejsze systemy satelitarnego transferu czasu

Nie zawsze zegar atomowy działa lepiej niż tani zegar kwarcowy. Błędy satelitarnego transferu czasu, który ma na celu jak najdokładniejszą synchronizację zegarów znajdujących się daleko od siebie, mogą wynikać z innych przyczyn, niż dotąd sądzono – wykazali wrocławscy naukowcy.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Tornado w pudełku: zakręcony pomysł Polaków na pamięć kwantową

Tornado w pudełku: zakręcony pomysł Polaków na pamięć kwantową

Fizycy z Warszawy zbudowali pułapkę na "kwantowe tornada"- pojedyncze kwantowe wiry (vorteksy) pojawiające się w nadprzewodnikach. A dzięki najszybszemu termometrowi świata swojego pomysłu poznali te wiry i ustalili, jak je kontrolować. Teraz naukowcy proponują, by pomysł ten wykorzystać jako pamięć w komputerach kwantowych.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Naukowcy zbliżyli do siebie jednoimiennie naładowane cząstki

Naukowcy zbliżyli do siebie jednoimiennie naładowane cząstki

Jednoimiennie naładowane cząsteczki niechętnie reagują ze sobą, ponieważ odpychają się elektrostatycznie. Jednak naukowcy odkryli, w jaki sposób zbliżyć je do siebie. Nowa metoda może przyspieszyć przebieg reakcji nawet 5 milionów razy - poinformował Instytut Chemii Fizycznej PAN.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Nanodruty na rusztowaniach ułatwią produkcję czujników

Nanodruty na rusztowaniach ułatwią produkcję czujników

Prostszy sposób produkcji miniaturowych czujników chemicznych do wykrywania m.in. toksycznych związków organicznych w powietrzu, opracowali naukowcy z Uniwersytetu Warszawskiego. Uzyskane jednoetapowo nanodruty, niezbędne w takich sensorach, umożliwią również przebieg reakcji chemicznych w procesie katalizy.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

"Wyłączanie" magnesów laserem? Pomysł na superszybką nanoelektronikę

"Wyłączanie" magnesów laserem? Pomysł na superszybką nanoelektronikę

Gdy zbudowany z odpowiednio dobranych warstw materiał o własnościach magnetycznych zostanie oświetlony impulsem z lasera rentgenowskiego, błyskawicznie się rozmagnetyzowuje. Narzędzie do symulacji tego procesu opracował międzynarodowy zespół z udziałem Polaków.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Magnez wydajnym magazynem wodoru

Magnez wydajnym magazynem wodoru

Paliwo wodorowe będzie można efektywnie magazynować w wodorku magnezu. Dotychczasowe próby się nie udawały, bo nie znaleziono odpowiedniego katalizatora. Ale naukowcy już wiedzą, że szukali nie tam, gdzie powinni. Wyjaśnienia podał szwajcarsko-polski zespół fizyków doświadczalnych i teoretycznych.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Słoneczny sposób na zamianę “banalnego” metanu w cenniejszy etan

Słoneczny sposób na zamianę “banalnego” metanu w cenniejszy etan

Metan - główny składnik gazu ziemnego - to gaz, bez którego w gospodarce trudno się obejść, a jednocześnie sprawia mnóstwo problemów. Francuscy badacze opracowali katalizator, który - jedynie w obecności światła słonecznego - prowadzi do zmiany metanu w cenniejszy dla przemysłu gaz, czyli etan. Polskie badaczki pomogły zrozumieć szczegóły działania katalizatora.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka

Fizyk z PW: zysk energetyczny z eksperymentu nad fuzją jądrową to dopiero początek drogi

Fizyk z PW: zysk energetyczny z eksperymentu nad fuzją jądrową to dopiero początek drogi

Zysk energetyczny ogłoszony po amerykańskim eksperymencie nad fuzją jądrową to dopiero początek drogi. Ewentualne elektrownie będą mogły komercyjnie działać dopiero za kilka dekad - twierdzi Dariusz Aksamit, fizyk z Wydziału Fizyki Politechniki Warszawskiej i popularyzator nauki.

newnickk 21 gru 2025 Polacy i ich osiągnięcia Polska i Polacy Nauka